Kortyzol, wszystko co trzeba o nim wiedzieć

Kortyzol jest hormonem produkowanym przez korę nadnerczy. Jest on nam potrzebny do życia lecz zdarza się że przysparza nam więcej szkód niż pożytku. To tak zwany „hormon stresu”, którego duże ilości są uwalniane do naszego organizmu w czasie sytuacji zagrożenia. Odpowiada on za reakcję „walcz lub uciekaj” i w dzisiejszych czasach odgrywa mniejszą rolę niż kiedyś. Odpowiada za zwiększoną produkcję glukozy, podwyższa ciśnienie i przyspiesza akcję serca. Szczyt jego produkcji przypada na godziny poranne gdyż ułatwia on wybudzenie się ze snu i podjęcie aktywności. Dla nas pobudka to rutyna, lecz dla naszego organizmu jest to sytuacja stresowa.  Niewielkie ilości tego hormonu pozwalają nam normalnie funkcjonować i zachowywać energię. Stres możemy podzielić na 3 etapy:

1. Faza alarmowa– jest początkową reakcja organizmu na nowo poznany czynnik i możemy ją podzielić na dwie subfazy:

-stadium szoku

-stadium przeciwdziałania szokowi (organizm podejmuje walkę ze stresorem)

2. Faza przystosowania– przystosowujemy się do danej sytuacji i próbujemy sobie z nią poradzić. Jeżeli jednak nie podołamy, następuje faza trzecia

3. Faza wyczerpania– stałą mobilizacja organizmu prowadzi do obniżenia odporności i może być przyczyną poważnych zaburzeń psychicznych

W sytuacji gdy kortyzolu jest za mało mamy do czynienia z wyczerpaniem nadnerczy, czyli zaprzestaniem produkcji tego hormonu w skutek długotrwałego stresu. Organizm wystawiany na długotrwały stres broni się wstrzymując jego produkcję. Do podstawowych objawów należą:

– problem z porannym wstawaniem z łóżka

– brak energii w ciągu dnia i jej przypływ wieczorem

– ochota na słone przekąski

– podatność na choroby

– problemy ze snem

Jeżeli zauważysz u Siebie takie objawy, a twoje życie jest bardzo stresujące koniecznie zbadaj poziom kortyzolu w swoim organizmie może to być wyczerpanie nadnerczy lub choroba Addisona.

Kortyzol może być również produkowany w nadmiernych ilościach, co odpowiada nadczynności nadnerczy i może wskazywać na zespół Cushinga, który objawia się:

– wzrostem wagi, odkładaniem tłuszczu w okolicy karku, twarzy i brzucha

– podwyższonym ciśnieniem i przyspieszonym pulsem

– nadmierną delikatnością skóry

– niepokojem oraz drażliwością

– upośledzoną tolerancją glukozy

– nadmiernym pragnieniem i zwiększoną za razem potrzebą oddawania moczu

– niekiedy zaburzeniami hormonalnymi takimi jak nieregularny cykl miesiączkowy czy problemy z płodnością

Wysokie stężenie kortyzolu sieje pustoszenie w organizmie powodują liczne szkody. Organizm poddany długotrwałemu stresowi nie może prawidłowo pełnić swoich funkcji i może wyłączyć m.in. czynności takie jak reprodukcja, gdyż wtedy nie uważa jej za niezbędną do przetrwania czy problemy z trawieniem ,bo jedzenie nie było ważne gdy coś zagrażało życiu naszych przodków.

Oba te stany są dla nas niekorzystne, lecz hormon ten jest nam bez wątpienia potrzebny do życia. Jeżeli zauważymy u siebie takie objawy a prowadzimy stresujące życie lub nasza praca jest bardzo wymagająca, należy zbadać poziom kortyzolu w godzinach porannych i sprawdzić czy to nie on stoi za naszym złym samopoczuciem.

Leave a Reply

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *